Je verwacht het misschien niet, maar ook in de stad is veel natuur te vinden. Niet alleen vogels, egels en bomen, er leeft ook natuur die vaak onopgemerkt blijft, zoals mossen, korstmossen, bodemdieren en schimmels. En juist deze verborgen stadsnatuur is belangrijk voor de gezondheid van de stad.
Een goede inrichting van je stad is belangrijk voor natuur en gezondheid van de mens
De afgelopen vier jaar onderzochten 23 partners van het Naturalis Biodiversity Center welke impact de kleine natuur in de stad heeft op onze leefomgeving. Hieruit blijkt dat een goede inrichting van de stad belangrijk is voor natuur en de leefbaarheid en gezondheid van de menselijke stadsbewoners. Om de opgedane kennis direct in de praktijk te kunnen brengen, heeft het project een film ontwikkeld en een boek geschreven om de kleine natuur in de stad te verwonderen en te leren wat jezelf hiervoor kunt doen.
Verborgen biodiversiteit voor een veerkrachtige en gezonde stad
“De laatste jaren groeit het besef dat ruimte geven aan stedelijke biodiversiteit positieve effecten heeft op de kwaliteit van de leefomgeving,” vertelt projectleider Michael Stech. “Maar de kleine natuur in de stad bleef hierbij tot nu toe onderbelicht. En dat terwijl juist een groot deel van de stadsnatuur bestaat uit die kleine organismen.”
De stadsbodem is sterk gefragmenteerd door bestrating, bebouwing en kleine stukjes groen. Uit een van de onderzoeken van Verborgen Stadsnatuur blijkt dat open grond en de aanwezigheid van bomen zorgen voor meer schimmeldiversiteit in de bodem. Deze schimmels zijn ontzettend belangrijk voor het stedelijk groen; ze breken organisch materiaal af en helpen bomen de vrijgekomen voedingsstoffen op te nemen, zodat deze beter groeien en minder snel ziek worden.
Mossen en korstmossen als waarschuwingssysteem
Ook mossen en korstmossen vervullen een belangrijke rol in de stad. Ze spelen een essentiële rol voor het voedselweb en werken als een soort waarschuwingssysteem voor luchtkwaliteit, stikstof en, zo blijkt uit het onderzoek, hittestress. Door deze indicatorsoorten te monitoren, kunnen we zien waar maatregelen tegen hittestress genomen moeten worden.
Mossen zijn daarnaast voordelig op de wanden van een gebouw; ze blijken goede geluidsdempers, helpen bij het ontlasten van het rioolsysteem bij piekbuien en voorzien gebouwen van natuurlijke isolatie.
Bewoners in actie voor stadsnatuur
Alle tuinen en balkons bij elkaar beslaan een oppervlakte van tien keer het Nationaal Park De Hoge Veluwe. Dit betekent dat bewoners veel kunnen betekenen voor de stadsnatuur, en nu blijkt dat mensen sneller in actie komen wanneer ze zich realiseren dat hun eigen buitenruimte geen eilandje is, maar onderdeel van een groter groen netwerk!
Het project Verborgen Stadsnatuur geeft bedrijven, gemeenten en provincies inzichten en handvatten om het kleine leven mee te nemen in projecten. Hopelijk blijven op die manier de kleine organismen in onze stad niet langer onopgemerkt.
Het hele artikel en toegang tot de film en het boek kunt u vinden op de website van Naturalis.